Szukaj zwierząt alfabetycznie: a| b| c| d| e| f| g| h| i| j| k| l| m| n| o| p| q| r| s| t| u| v| w| x| y| z|
Chełmy Park Krajobrazowy

Park Krajobrazowy Chełmy – obszar chroniony od 1992 r. znajduje się na terenie województwa dolnośląskiego w powiatach: jaworskim i złotoryjskim. Park jest położony we wschodniej części Pogórza Kaczawskiego w Sudetach Zachodnich. Obejmuje również niewielki skrawek Wschodniego Grzbietu Gór Kaczawskich. Na północnym zachodzie w obręb Parku wchodzi skrawek Równiny Chojnowskiej, należącej do Niziny Śląsko-Łużyckiej.

Był to pierwszy park krajobrazowy jaki powstał na terenie byłego województwa legnickiego. Liczne badania potwierdziły odrębność i wyjątkowość tego obszaru. Obszar ten posiada wybitne walory krajobrazowe z unikalnymi w skali europejskiej reliktami działalności wulkanicznej - staropaleozoicznej, permskiej oraz trzeciorzędowej. Teren parku częściowo znajdował się w przeszłości pod panowaniem Cystersów z Lubiąża oraz prowadziły przez niego liczne szlaki handlowe. Nazwa parku nawiązuje do prasłowiańskiego słowa CHOLMY, używanego jeszcze w średniowieczu, jako nazwa wzgórz wypełniających Park.

    * Położenie geograficzne: 51°03' N 16°03' E

Budowa geologiczna
Obszar Parku Krajobrazowego Chełmy leży w obrębie dwóch jednostek geologicznych: metamorfiku kaczawskiego i niecki północnosudeckiej.

Większa część podłoża Parku zbudowana jest ze skał metamorficznych należących do metamorfiku kaczawskiego, a powstałych w dolnym paleozoiku – od kambru po dolny karbon. Są to przede wszystkim zieleńce i łupki zieleńcowe, a ponadto: fyllity, łupki serycytoweh, łupki kwarcowe, łupki grafitowe, lidyty, skały zwane melanżami.

Skały należące do niecki śródsudeckiej występują na dwóch obszarach - w północno-zachodniej i południowo-wschodniej części Parku. W części północno-zachodniej, w rejonie Leszczyny, Wilkowa i Kondratowa są to skały osadowe niecki Leszczyny. Występują tu piaskowce, mułowce i zlepieńce permu dolnego (czerwonego spągowca), wapienie, dolomity, margle, łupki ilaste permu górnego (cechsztynu), czerwone piaskowce triasu oraz piaskowce kredy górnej. W części południowo-wschodniej, w rejonie Pogwizdowa i Kwietnik są to skały osadowe i wulkaniczne rowu Świerzawy: piaskowce, zlepieńce oraz porfiry i ich tufy, powstałe w dolnym permie.

W wielu miejscach starsze skały przebite są przez trzeciorzędowe bazalty. Starsze podłoże przykryte jest częściowo przez osady plejstoceńskie – gliny i piaski oraz lessy, a także holoceńskie piaski, żwiry i mady rzeczne.

Niektóre z form geologicznych
    * lawy poduszkowe w okolicach Myśliborza i Jakuszowej,
    * piaskowce na Prusickiej Górze,
    * głazowisko na Muchowskich Wzgórzach,
    * słupy bazaltowe na Czartowskiej Skale, Górzcu, Bazaltowej, Mszanie, Rataju, Radogoście i in.

Rzeźba terenu
Parku Krajobrazowy Chełmy obejmuje północno-wschodnią część Pogórza Złotoryjskiego, zwane też Chełmami oraz wschodnią rowu świerzawskiego. Jest to najbardziej górzysta partia Pogórza Kaczawskiego. Od północnego wschodu opada stromą krawędzią uskoku brzeżnego sudeckiego ku Nizinie Śląskiej. Krawędź jest pocięta głębokimi, przełomowymi dolinami potoków. Pozostała część Parku jest pagórkowata i również pocięta dolinami potoków. Najwyższe wzniesienia Chełmów zbudowane są z trzeciorzędowych bazaltów.

Wody
Cały Obszar Parku leży w dorzeczu Kaczawy. Przez park przepływają potoki: Wilcza, Jawornik, Młynówka, a w jego południowej części Nysa Mała.

Rezerwaty
Na terenie parku znajdują się 4 rezerwaty przyrody:
    * rezerwat przyrody Wąwóz Myśliborski
    * rezerwat przyrody Wąwóz Lipa
    * rezerwat przyrody Wąwóz Siedmicki
    * rezerwat przyrody Nad Groblą

Flora
Lasy zajmują ok. 55% powierzchni parku.

Drzewa
    * dąb szypułkowy
    * dąb bezszypułkowy
    * klon pospolity
    * jawor
    * lipa drobnolistna
    * lipa szerokolistna
    * olsza czarna
    * olsza szara
    * buk
    * grab
    * jarząb brekinia
    * jesion wyniosły
    * jodła
    * świerk
    * wiąz górski
    * tulipanowiec amerykański (Sichów)

Pozostałe
    * gnieźnik leśny
    * buławnik mieczolistny
    * kruszczyk szerokolistny i inne storczyki
    * języcznik zwyczajny
    * paprotnik kolczysty
    * zanokcica
    * naparstnica zwyczajna
    * śnieżyca wiosenna
    * śnieżyczka przebiśnieg
    * wawrzynek wilczełyko
    * przylaszczka
    * pierwiosnka lekarska
    * jemioła jodłowa
    * śledziennica naprzeciwlistna
    * wyka leśna
    * ukwap dwupienny
    * kozłek bzowy
    * mieczyk dachówkowaty
    * pełnik europejski
    * kosaciec syberyjski
    * lilia złotogłów
    * wiciokrzew pomorski
    * miodownik melisowaty
    * zespół rojownika pospolitego

Fauna

    * dzik
    * pliszka górska
    * trzmielojad
    * minóg strumieniowy
    * salamandra plamista
    * derkacz
    * sóweczka
    * bocian czarny
    * dzięcioł zielonosiwy
    * krzyżodziób świerkowy
    * muchołówka białoszyja
    * muchołówka mała
    * zimorodek
    * muflon
    * traszka zwyczajna

Zwierzęta w tym parku:
strona główna| zwierzęta| ogrody zoologiczne w Polsce| parki krajobrazowe w Polsce| przepisy| humor| kontakt